Collagen là m?t d?ng protein có m?t ? nhi?u b? ph?n c?a c? th? nh? da, mô, kh?p, x??ng, s?n, gân, tóc, ? chi?m kho?ng 25% t?ng kh?i l??ng protein trong c? th? và chi?m t?i 70% c?u trúc c?a da.
Ch?c n?ng chính c?a collagen là k?t n?i các mô c? trong c? th? l?i v?i nhau. Các nhà khoa h?c th??ng ví collagen gi?ng nh? 1 ch?t keo dính, ??c bi?t ??i v?i làn da ngoài nhi?m v? k?t n?i các mô collagen c̣n t?o s? ?àn h?i giúp da c?ng m?n, là nhân t? chính ch?ng l?i s? lăo hóa.
Hàm l??ng collagen thi?u h?t s? ?nh h??ng t?i nhi?u b? ph?n trong c? th?:
Thành ph?n c?a collagen: có ít nh?t 16 lo?i, trong ?ó có 4 lo?i chính là lo?i I, II, III và IV
N?i ti?t t?: ph? n? d? thi?u h?t collagen h?n nam gi?i b?i ??c thù v? n?i ti?t t?. N?ng ?? estrogen trong c? th? ?nh h??ng tr?c ti?p t?i ch?t l??ng và s? l??ng collagen trong t? bào da. Estrogen làm gia t?ng tính ?àn h?i c?a s?i collagen, h?n ch? hi?n t??ng collagen b? ??t găy. ??ng th?i, hormone sinh d?c này góp ph?n giúp ??y m?nh quá tŕnh tái t?o collagen m?i trong c? th?. Thi?u h?t n?i ti?t t? estrogen làm gi?m hàm l??ng collagen ? da.
Ánh n?ng m?t tr?i: nhi?u nghiên c?u cho th?y, nguyên nhân ch? y?u c?a lăo hóa da là do ánh n?ng m?t tr?i tác ??ng. Tia UV trong ánh m?t tr?i có th? gây t?n th??ng da, làm suy gi?m collagen trong da.
Tu?i tác: khi collagen c? b? m?t ?i th́ collagen m?i ???c sinh ra ?? thay th?, nh?ng càng l?n tu?i th́ l??ng collagen s?n sinh ra r?t ít không ?? bù ??p l??ng collagen m?t ?i. C? th? b??c qua ?? tu?i 25 th́ c? th? m?i n?m s? m?t ?i kho?ng 1-1.5% collagen khi?n cho c? th? b? lăo hóa m?t cách nhanh chóng, d??i m?t và trên m?t xu?t hi?n nhi?u n?p nh?n, da c?ng b?t ??u khô s?n và ch?y x? ?i.
C?ng th?ng, stress, m?t ng?: t́nh tr?ng c?ng th?ng quá m?c có th? kích ho?t quá tŕnh viêm, làm gia t?ng hormon cortisol d?n ??n gi?m kh? n?ng s?n sinh collagen t? nhiên trong c? th?.
Hút thu?c: làm gi?m s?n xu?t collagen, ??ng th?i, nó c̣n làm gi?m kh? n?ng ch?a lành v?t th??ng và d?n ??n h́nh thành các n?p nh?n.
Ch? ?? ?n: t́nh tr?ng viêm là m?t trong nh?ng ?k? thù? chính c?a các mô trong c? th?, bao g?m c? các mô liên k?t t? collagen. Ch? ?? ?n u?ng nhi?u ???ng, nhi?u carbohydrate ??n gi?n, các lo?i th?c ph?m ch? bi?n s?n? có th? kích thích h? mi?n d?ch, thúc ??y t́nh tr?ng viêm trong c? th?. ??c bi?t, hàm l??ng ???ng cao trong c? th? khi?n collagen trong da b? c?ng l?i, v? ra. ?i?u này có th? khi?n da b? suy y?u, thúc ??y t́nh tr?ng lăo hóa s?m.
T??ng t? nh? cách c? th? chúng ta ch?a các lo?i protein khác nhau, th́ collagen trong ch?t b? sung c?ng có nhi?u d?ng nh? v?y. Các d?ng th??ng s? d?ng nh?t, bao g?m:
L??ng các axit amin, glycine, proline và hydroxyproline trong collagen peptide cao h?n kho?ng 10-20 l?n so v?i nh?ng lo?i protein thông th??ng. Nh?ng axit amin này ?óng m?t vai tṛ quan tr?ng trong vi?c xây d?ng các mô x?, có ch?c n?ng làm ch?m quá tŕnh h́nh hành n?p nh?n và khô s?m ? làn da, gi? cho làn da b?n m?n màng, kh?e m?nh c?ng tràn s?c s?ng.
Kích th??c c?a collagen peptide r?t nh?, giúp c? th? h?p th? ???c nhanh h?n và t? l? h?p thu g?n nh? tuy?t ??i. Khi u?ng collagen peptide vào th́ c? th? h?p thu li?n (không ph?i ng?t m?ch collagen th??ng thành collagen m?ch nh? n?a) nên kh? n?ng h?p thu g?n nh? là 100% và sau ?ó h??ng d?n các amino acid tác d?ng vào da ngay. Collagen th??ng th́ c? th? ph?i tiêu hóa ? d? dày, dùng enzyme ng?t m?ch nh? ?? có th? h?p th?, quá tŕnh này tiêu t?n nhi?u th?i gian h?n và không h?p thu h?t nên tác d?ng không nhi?u. V́ v?y b? sung collagen peptide s? hi?u qu? h?n và an toàn h?n.
Tùy thu?c vào d?ng collagen ???c s? d?ng trong các ch?t b? sung mà có th? ?nh h??ng ??n cách s? d?ng và li?u l??ng c?a chúng.
Theo ???ng bôi, thoa:
?u ?i?m c?a collagen ? d?ng bôi, thoa là tác d?ng tr?c ti?p vào vùng da c?n ch?m sóc v́ v?y ??m l?i hi?u qu? nhanh chóng. Phù h?p v?i vi?c ch?m sóc da m?t ?? th?y ???c hi?u qu? rơ r?t.
Tuy nhiên, lo?i collagen này không có tác d?ng t?i toàn b? c? th?. Nó ch? phát huy tác d?ng khi ? l?p h? b́ c?a da v́ v?y c?n ph?i bôi liên t?c ?? kéo dài hi?u qu?.
Theo ???ng u?ng:
U?ng collagen c?ng t??ng t? nh? ?n th?t, ?n cá ho?c các lo?i th?c ph?m giàu ch?t ??m v́ khi collagen ???c n?p vào c? th?, chúng s? ???c phân c?t thành nh?ng amino axit nh?, ???c s? d?ng ?? t?ng h?p nên các s?i collagen ??c hi?u cho nhu c?u c?a c? th?. Do v?y mà ?u ?i?m c?a collagen d?ng u?ng là cung c?p collagen cho toàn b? c? th? và tác ??ng ??ng ??u lên các b? ph?n nh? da, tóc, c?, x??ng, kh?p? mà không ch? có tác d?ng ? m?i da nh? collagen d?ng bôi. Tuy nhiên, ph?i m?t nhi?u th?i gian ?? th?y hi?u qu? trên da m?t.
* Có 3 lo?i collagen ???ng u?ng:
B?ng th?c ph?m:
Collagen là m?t d?ng protein có m?t nhi?u trong các lo?i th?c ph?m ?n u?ng hàng ngày, do ?ó chúng ta có th? t?n d?ng vi?c dung n?p collagen qua các món ?n ?? thúc ??y c? th? t?ng c??ng s?n xu?t collagen t? nhiên.
Th?c ph?m giàu vitamin C: cam, quưt, chanh, vi?t qu?t, b??i, kiwi cung c?p cho c? th? m?t l??ng vitamin C d?i dào.
?ây ???c xem là m?t ho?t ch?t ch?ng oxy hóa m?nh m?, v?a có tác d?ng lo?i b? các g?c t? do gây h?i, v?a giúp kích thích c? th? s?n xu?t collagen, duy tŕ ?àn h?i cho da và ch?ng l?i quá tŕnh lăo hóa làn da hi?u qu?.
Vitamin C là thành ph?n ch? ch?t trong vi?c h́nh thành collagen. N?u c? th? thi?u vitamin C, các amino acid không th? k?t n?i ?? t?o ra collagen.
Rau màu xanh ??m: các lo?i rau có màu xanh ??m nh? rau bina, b?p c?i, m?ng tây, bông c?i, ??u ??a... ch?a nhi?u vitamin, khoáng ch?t và các ch?t ch?ng oxy hóa giúp ng?n ch?n các g?c t? do gây h?i, nâng cao s?c ?? kháng c?a da và kích thích c? th? t?ng c??ng s?n xu?t collagen hi?u qu?.
Trái cây và rau c? có màu ??: ?t chuông, cà chua, dâu tây, cà r?t, qu? l?u, d?a h?u...
Các lo?i th?c ph?m này ch?a d?i dào ho?t ch?t ch?ng oxy hóa có tên là lycopene. Ch?t này v?a ?óng vai tṛ nh? m?t kem ch?ng n?ng t? nhiên và v?a giúp kích thích c? th? t?ng c??ng s?n xu?t collagen hi?u qu?.
Các lo?i h?t: ??u nành, h?t ?i?u, ??u ph?ng, h?t d?, h?t óc chó?có kh? n?ng cung c?p ch?t ch?ng oxi hóa, t?ng c??ng s?n sinh collagen.
Các lo?i cá: cá h?i, cá thu, cá ng?? có ch?a d?i dào các axit béo Omega -3 v?a giúp b?o v? s?c kh?e tim m?ch, gi?m n?ng ?? cholesterol LDL x?u, ??ng th?i c̣n giúp thúc ??y quá tŕnh s?n xu?t collagen t? nhiên c?a c? th?.
T?i: trong t?i có thành ph?n l?u hu?nh cùng các ch?t khác nh? axit lipoic, taurine giúp xây d?ng và c?ng c? l?i các s?i collagen b? găy ??t.
B?: vitamin E, axit béo Omega 3 có trong qu? b? giúp t?ng sinh collagen t? nhiên c?a c? th?.
Th?t gà: thành ph?n c?a th?t gà bao g?m t?t c? các amino axit c?n thi?t ?? t?o ra collagen.
Tr?ng: là ngu?n nguyên li?u t? nhiên ?? t?o nên m?t n? d??ng ?m, hay ?i?u tr? m?n tr?ng cá cho da.
Th?t ḅ: trong th?t ḅ ch?a nhi?u k?m, là m?t trong nh?ng thành ph?n c?n thi?t ?? c? th? t?o ra collagen. Ngoài ra, th?t ḅ c̣n ch?a 3 trong s? các axit amin c?u t?o nên collagen là glycine, prolne, hydroxyproline.
Tiêm tr?c ti?p:
Ph??ng pháp này giúp da c?ng m?n, t?ng ?àn h?i, xóa n?p nh?n và kh?c ph?c hi?n t??ng ch?y x? nhanh chóng. V́ collagen s? b? phân h?y theo th?i gian nên s? d?ng li?u tŕnh tiêm collagen chúng ta ph?i tiêm l?i nhi?u l?n n?u mu?n gi? cho da luôn ? tr?ng thái c?ng m??t, khuôn m?t tr? trung.
Tuy nhiên, qua? tri?nh tiêm collagen pha?i ???c t? v?n và tuyê?t ?ô?i tuân theo chi? ?i?nh cu?a ba?c si?, tiêm ?u?ng th??i ?iê?m, liê?u l???ng ?ê? ?a?t hiê?u qua? cao ?ô?ng th??i tra?nh ????c nh??ng ru?i ro không mong muô?n.
Có th? b? sung collagen vào b?t c? lúc nào trong ngày. Dùng vào bu?i t?i tr??c khi ng? 1 ti?ng là cách s? d?ng collagen hi?u qu? nh?t. ?ó là th?i gian mà quá tŕnh trao ??i ch?t và tái t?o da di?n ra m?nh m? nh?t, u?ng collagen vào th?i ?i?m này s? giúp c? th? h?p th? nhanh h?n, hi?u qu? t?i ?u h?n.
Tuy nhiên, có nhi?u s?n ph?m collagen không ch? ch?a m?i thành ph?n collagen mà c̣n ???c k?t h?p thêm vitamin C (t?ng kh? n?ng h?p thu và kh? n?ng t?o c?u trúc c?a collagen) ho?c vitamin B (giúp t?ng sinh và duy tŕ collagen) nên các s?n ph?m collagen này s? có khuy?n cáo th?i ?i?m b? sung khác nhau:
Tr??ng h?p s? d?ng collagen ?? t?ng c?, t?ng s? d?o dai c?a c? th? th́ nên u?ng collagen tr??c khi t?p th? d?c kho?ng 60 phút.
Li?u l??ng:
Các ch?t b? sung collagen ??u có li?u l??ng s? d?ng h?ng ngày khuy?n ngh? t? nhà s?n xu?t và ???c in c? th? trên bao b́. B? sung collagen d?ng b?t th??ng g?i ư dùng kho?ng 1- 2 mu?ng/ngày, trong khi viên u?ng ho?c th?c ph?m b? sung d?ng k?o d?o có th? khuyên dùng 1- 2 viên/ngày.
Li?u l??ng 2,5- 5 gram collagen hàng ngày d??ng nh? an toàn và hi?u qu?. Và c̣n tùy thu?c vào d?ng collagen b? sung c? th? và lư do chúng ta s? d?ng.
Các lo?i n??c u?ng, viên u?ng b? sung collagen có ch?a nhi?u ch?t ph? gia s? ???c nhà s?n xu?t khuy?n cáo nên u?ng liên t?c trong ṿng 2~3 tháng và ngh? 1~2 tháng ?? c? th? có th? t?ng h?p collagen c?ng nh? ?ào th?i các ch?t không t?t cho c? th?.
Ng??c l?i, các lo?i s?n ph?m b? sung collagen có chi?t xu?t hoàn toàn t? thiên nhiên, không ch?a ch?t ph? gia th́ chúng ta có th? b? sung hàng ngày. V́ v?y mà khi l?a ch?n s?n ph?m b? sung collagen, chúng ta c?n xem k? b?ng thành ph?n c?ng nh? khuy?n ngh? t? nhà s?n xu?t.
Collagen d?ng u?ng s? có th? gây ra tác d?ng ph? cho nh?ng ng??i có b?nh d? ?ng v?i các protein chi?t xu?t t? thành ph?n nh?: th?t ḅ, cá, tr?ng, b??Nh?ng v?i li?u l??ng t??ng ??i nh? 2.5-5gram m?i ngày th́ tr??ng h?p gây nên tác d?ng ph? hi?m khi x?y ra.
Bên c?nh ?ó, khi u?ng quá nhi?u s?n ph?m collagen ch?a vitamin c?ng s? gây ra hi?n t??ng th?a vitamin.
Collagen d?ng tiêm: có th? gây nên hi?n t??ng xu?t huy?t, t?t m?ch, vón c?c.
Collagen d?ng bôi có th? gây kích ?ng lên da nh? n?i m?n, ng?a ngáy.
L?i khuyên là, n?u chúng ta có ch? ?? ?n v?i ??y ?? ch?t dinh d??ng, cung c?p cho c? th? ?? l??ng collagen b?ng ???ng ?n u?ng thông th??ng th́ không nh?t thi?t b? sung thêm collagen b?ng các s?n ph?m-th?c ph?m ch?c n?ng.
